15.07.2013    12. Temmuz


Batı Akdeniz Ekometre -IV

2013 Haziran ayı itibariyle bölgesel ve il düzeylerinde açıklanmış bazı temel ekonomik verilerin Türkiye ve Batı Akdeniz Bölgesi ile bag6Antalya, Burdur, Isparta illeri için gerçekleşmeleri aşağıdaki tablolarda verilmiştir.

 

Merkezi Yönetim Bütçe Gerçekleşmeleri

2013 yılının ilk beş ayında, merkezi yönetim bütçe giderleri geçen yılın aynı dönemine göre % 15,62 oranında artarak 30,3 milyar TL’ye yükselirken, gelirlerde % 13,22 oranında artış meydana gelerek 34,9 milyar TL’ye yükselmiştir.

 

Yılın ilk beş ayında gelirlerin % 86,4’ünü vergi gelirleri, harcamaların ise % 35,9’unu cari transferler oluşturmuştur.

 

Tablo 1: Merkezi Yönetim Bütçe Gerçekleşmeleri (Bin TL)

tab1

Kaynak: Muhasebat Genel Müdürlüğü

 

Batı Akdeniz Bölgesi İlleri Vergi Gelirleri

 

Antalya

Gelir vergisi tahsilatında geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık % 1,03’lük artış gözlenmiştir. Tahsilatın tahakkuku karşılama oranı bag12012 yılında % 50,1 iken, 2013 yılında % 49,8 olarak gerçekleşmiştir.

 

Kurumlar vergisi tahsilatı geçen yıla göre % 17,28 azalırken, 2013 yılı Mayıs sonu itibariyle tahsilatın tahakkuku karşılama oranı % 33,6 olmuştur.

 

2013 yılında dahilde alınan mal ve hizmet vergileri tahakkuk ve tahsilat açısından karşılaştırıldığında; tahakkukta % 9,91, tahsilatta ise % 17,71 oranında artış olduğu görülmektedir. 2012 yılında tahsilatın tahakkuka oranı % 42,0 iken, bu oran 2013’te % 45,0’dır.

 

Sonuç olarak, genel toplamda tahsilat 2013 yılı Mayıs ayı itibariyle % 15,94 artarak 1.714.203 bin TL olmuştur. Aynı dönemde tahsilatın tahakkuku karşılama oranı yaklaşık % 50,0 olarak gerçekleşmiştir.

 

Tablo 2: Antalya Vergi Gelirleri – Mayıs 2013 (Bin TL)

tab2

Kaynak: Muhasebat Genel Müdürlüğü

 

Burdur

Gelir vergisi tahsilatında geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık % 23,77’lik artış gözlenmiştir. Tahsilatın tahakkuku karşılama oranı bag22012 yılında % 59,6 iken, 2013 yılında % 60,6 olarak gerçekleşmiştir.

 

Kurumlar vergisi tahsilatı geçen yıla göre % 58,61 artarken, 2013 yılı Mayıs sonu itibariyle tahsilatın tahakkuku karşılama oranı % 56,0 olmuştur.

 

2013 yılında dahilde alınan mal ve hizmet vergileri tahakkuk ve tahsilat açısından karşılaştırıldığında; tahakkukta % 20,79, tahsilatta ise % 53,56 oranında artış olduğu görülmektedir. 2012 yılında tahsilatın tahakkuka oranı % 33,8 iken, bu oran 2013’te % 43,0’dır.

 

Sonuç olarak, genel toplamda tahsilat 2013 yılı Mayıs ayı itibariyle % 25,36 artarak 106.520 bin TL olmuştur. Aynı dönemde tahsilatın tahakkuku karşılama oranı yaklaşık % 52,0 olarak gerçekleşmiştir.

 

Tablo 3: Burdur Vergi Gelirleri – Mayıs 2013 (Bin TL)

tab3

Kaynak: Muhasebat Genel Müdürlüğü

 

Isparta

Gelir vergisi tahsilatında geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık % 13,33’lik artış gözlenmiştir. Tahsilatın tahakkuku karşılama oranı bag32012 yılında % 58,8 iken, 2013 yılında % 61,1 olarak gerçekleşmiştir.

 

Kurumlar vergisi tahsilatı geçen yıla göre % 9,95 artarken, 2013 yılı Mayıs sonu itibariyle tahsilatın tahakkuku karşılama oranı % 51,5 olmuştur.

 

2013 yılında dahilde alınan mal ve hizmet vergileri tahakkuk ve tahsilat açısından karşılaştırıldığında; tahakkukta % 16,97, tahsilatta ise % 17,50 oranında artış olduğu görülmektedir. 2012 yılında tahsilatın tahakkuka oranı % 36,9 iken, bu oran 2013’te % 37,1’dir.

 

Sonuç olarak, genel toplamda tahsilat 2013 yılı Mayıs ayı itibariyle % 13,79 artarak 157.960 bin TL olmuştur. Aynı dönemde tahsilatın tahakkuku karşılama oranı yaklaşık % 52,9 olarak gerçekleşmiştir.

 

Tablo 4: Isparta Vergi Gelirleri – Mayıs 2013 (Bin TL)

tab4

Kaynak: Muhasebat Genel Müdürlüğü

 

Kurulan Kapanan Şirket İstatistikleri

2013 Mayıs ayında Antalya’da kurulan şirket sayısında bir önceki aya göre % 14,15 azalış oldu. Burdur’da % 66,67 azalış olurken, Isparta’da ise % 40 azalış olduğu gözlemlendi. Kurulan gerçek kişi ticari işletme sayısında Antalya’da % 13,99 artış olurken, Burdur’da % 214,29 artış, Isparta’da ise % 61,54 azalış olmuştur.

 

Kapanan şirket sayısı bir önceki aya göre Antalya’da % 10,81 artarken, Burdur’da % 100 azalmış, Isparta’da ise % 100 artmıştır. bag4Kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı Antalya’da % 26,67 azalırken, Burdur’da % 89,48 azalmış, Isparta’da ise % 12,50 artmıştır.

 

2013 yılı Mayıs ayında, 2012 yılı Mayıs ayına göre kurulan şirket sayısı Antalya’da % 39,69 artarken, Burdur’da % 200, Isparta’da  % 80 artmıştır. Kurulan gerçek kişi ticari işletme sayısı Antalya’da % 22,56 artarken, Burdur’da % 388,89 artmış, Isparta’da ise % 73,69 azalmıştır.

 

2013 yılı Mayıs ayında kapanan şirket sayısı, 2012 yılının aynı ayına göre Antalya’da % 10,81 artarken, Burdur’da % 100 azalmış, Isparta’da ise % 125 artmıştır. Kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı Antalya’da % 9,84 azalırken, Burdur’da % 89,19 azalmış, Isparta’da ise % 125 artmıştır.

 

2013 yılının ilk beş ayında, geçen yılın aynı dönemine göre kurulan şirket sayısı Antalya’da % 2,38 artarken, Burdur’da % 13,80, Isparta’da ise % 43,48 artmıştır. Kooperatif sayısı Antalya’da % 200 artarken, Burdur’da % 100, Isparta’da ise % 66,67 azalmıştır.

 

Aynı dönem içinde kapanan şirket sayısı Antalya’da % 34,43, Burdur’da % 20, Isparta’da ise % 24,42 artmıştır. Kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı Antalya’da % 70,45, Burdur’da % 62,33, Isparta’da ise % 60,83 azalmıştır. Ve kapanan kooperatif sayısı Antalya’da % 2,78 azalırken, Burdur’da % 33,34, Isparta’da ise % 14,29 artmıştır.

 

Tablo 5: Kurulan Kapanan Şirket İstatistikleri 2013 Mayıs Ayı Genel Görünümü

tab5

Kaynak: Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB)

 

Protesto Edilen Senetler

Merkez Bankası verilerine göre protestolu senet sayısı Mayıs ayında bir önceki aya göre Antalya’da % 19,4 oranında artışla 2.502 adede, Isparta’da % 5,5 artışla 345 adede ulaşmışken, Burdur’da % 1,7 oranında azalış ile 230 adede düştü.

 

Tablo 6: 2013 yılı itibariyle protesto edilen senetlerin adedinin il bazında dağılımı

tab6

Kaynak: Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası

 

2012 yılı Mayıs ayında Antalya’da 2.122 adet düzeyinde olan protestolu senet sayısı bu yıl Mayıs ayında % 17,9 oranında artışla 2.502 adede ulaştı. Isparta’da 2012 Mayıs ayında 355 adet olan protestolu senet sayısı % 2,8 azalarak 345’e düştü. Burdur’da ise 2012 Mayıs ayında 185 adet olan protestolu senet sayısı % 5,6 ile 230’a yükseldi.

 

Tablo 7: 2013 yılı itibariyle protesto edilen senetlerin tutarının il bazında dağılımı (TL)

tab7

Kaynak: Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası

 

Protestolu senet tutarı Mayıs ayında geçen yılın aynı ayına göre Antalya’da % 12,4 artışla 23.328.123 TL’ye, Isparta’da % 0,8 artışla 2.161.787 TL’ye ulaşırken, Burdur’da % 5 azalışla 2.071.882 TL’ye düştü. Antalya’da geçen ay 19.463.949 TL düzeyinde seyreden
protestolu senet tutarı % 19,8 artışla 23.328.123 TL oldu. Isparta’da geçen ay 1.796.475 TL olan protestolu senet tutarı % 20,3 artarak 2.161.787 TL oldu. Burdur’da ise geçen ay 2.279.992 TL olan protestolu senet tutarı % 9,1 azalarak 2.071.882 TL’ye düştü.

 

İşkur İstatistikleri

2013 yılı Mayıs ayı içerisinde Antalya’da 6.374 kişi, Burdur’da 387 kişi, Isparta’da ise 1.215 kişi İŞKUR faaliyetlerinden yararlanmak için başvuruda bulunmuştur.

 

Tablo 8: İller itibariyle başvurular ve işe yerleştirmeler

tab8

Kaynak: Türkiye İş Kurumu

 

Ay içinde alınan açık işler, geçen aya göre Antalya’da % 47,04 azalarak 6.668 olmuştur. Burdur’da mayıs ayı içinde alınan açık işler, aynı yılın nisan ayına göre % 13,65 artarak 383 olmuştur. Isparta’da ise açık iş ilanı bir önceki aya göre % 7,74 azalarak 858 olmuştur.

 

Tablo 9: İller itibariyle açık işler ve işe yerleştirmeler

tab9

Kaynak: Türkiye İş Kurumu

 

Ay içinde yapılan işe yerleştirme geçen aya göre Antalya’da % 5,65 oranında artarak 3.292 olmuştur. 2013 yılı mayıs ayında işe yerleştirme 2013 Nisan ayına göre Burdur’da % 36,73 azalarak, 155, Isparta’da ise % 56,44 artarak 668 olmuştur.

 

Bölgesel Satın Alma Gücü Paritesi, 2012

Bölgesel Satın Alma Gücü Paritesi (BSGP) 2012 çalışması; Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde Türk Lirası (TL)’nın satın alma gücündeki farklılıkların belirlenmesine yönelik gerçekleştirilmiş olup, bu konuda yapılan ikinci çalışma niteliğindedir. İlk çalışma 2008 yılında yapılmış ve dört yıllık aranın ardından 2012 yılında aynı çalışma tekrarlanmıştır.

 

Çalışmada, ayrıntılı olarak tanımlanmış ortak bir mal ve hizmet sepetinden hareketle bölgesel düzeyde satın alma gücü paritesi değerleri temelinde fiyat düzeyleri elde edilmiştir.

 

Fiyat Düzeyi Endeksi (FDE), farklı yerleşim yerlerinin fiyat düzeylerinin karşılaştırılmasına olanak sağlayan bir yöntemdir. İstatistiki bag5Bölge Birimleri Sınıflaması (İBBS), Düzey 2’ye göre hesaplanmış olan endeksler Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde TL’nin satın alma gücündeki farklılıkları yansıtmaktadır. Bir bölgenin Fiyat Düzeyi Endeksi, 100’den büyük ise bu bölge Türkiye ortalamasına göre “pahalı”, 100’den küçük ise bu bölge Türkiye ortalamasına göre “ucuz” olarak ifade edilmektedir.

 

Endeksler, Türkiye ortalaması 100 olacak şekilde hesaplanan bölgesel fiyat düzeylerini göstermektedir. Diğer bir ifadeyle, Türkiye genelinde 100 TL karşılığı satın alınan belirli bir mal ve hizmet sepetinin çeşitli bölgelerdeki TL cinsinden satış tutarlarının göstergesidir.

 

Türkiye’nin 2012 yılı sonuçlarına göre fiyat düzeyi endeksi Batı Akdeniz Bölgesi’nde 102,1 oldu. Bu değer Batı Akdeniz Bölgesi illeri Antalya, Burdur ve Isparta’nın Türkiye ortalamasına göre %2,1 daha pahalı olduğu anlamına gelmektedir.

 

Tablo 10: İstatistiki bölgelere göre tüketim harcamaları geneline ilişkin fiyat düzeyleri endeksleri

tab10

Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu

 

Gıda ve alkolsüz içecekler ana grubunda Batı Akdeniz Bölgemizin fiyat endeksi 102,3 olarak gerçekleşti.

 

Ulaştırma ana grubunda bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 103,6 olarak gerçekleşti.

 

Dağılım genişliği en az olan ana gruplardan birisi alkollü içecekler ve tütün ana grubudur. Bu ana grupta bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 99,9 oldu.

 

Giyim ve ayakkabı ana grubunda Batı Akdeniz Bölgesi’nin fiyat düzeyi endeksi 103,8 olarak gerçekleşti.

 

Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar ana grubunda Batı Akdeniz Bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 99,9 oldu.

 

Mobilya, ev aletleri ve ev bakım hizmetleri ana grubunda bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 102,6 olarak gerçekleşti.

 

Sağlık ana grubunda Batı Akdeniz Bölgesi’nin fiyat düzeyi endeksi 103,0 oldu.

 

Haberleşme ana grubunda değişim gözlenmemiştir. Bunun nedeni, bu gruptaki telefon görüşme ve internet abonelik ücreti gibi tüm madde çeşidi fiyatlarının bütün bölgelerde aynı olmasıdır.

 

Eğlence ve kültür ana grubunda Batı Akdeniz Bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 103,5 olarak gerçekleşti.

 

Dağılım genişliği en fazla olan eğitim ana grubunda bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 120,1 oldu.

 

Lokanta ve oteller ana grubunda Batı Akdeniz Bölgesi fiyat düzeyi endeksi 97,8 olarak gerçekleşti.

 

Çeşitli mal ve hizmetler ana grubunda Batı Akdeniz Bölgemizin fiyat düzeyi endeksi 104,0 oldu.

 

İntihar İstatistikleri, 2012

Batı Akdeniz Bölgemizde ölümle sonuçlanan intihar sayısı, 2012 yılında 141’dir.

 

Yüz bin nüfus başına düşen intihar sayısını ifade eden kaba intihar hızı, 2012 yılında Batı Akdeniz Bölgesi’nde yüz binde 5,16’dır. Diğer bir ifade ile her yüz bin kişiden beşi intihar etmektedir.

 

Kaba intihar hızını illere göre incelediğimizde, 2012 yılında kaba intihar hızı Antalya’da yüz binde 4,88,  Isparta’da yüz binde 6,52, Burdur’da 5,15’dir.

 

Tablo 11: İstatistiki bölge birimleri sınıflamasına göre kaba intihar hızı, 2007 – 2012

tab11

Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu

 

Batı Akdeniz Bölgesinde yaşa özel intihar hızları incelendiğinde 17 ölüm ile en fazla intihar olayı 25 – 29 yaş grubunda görülürken, en az intihar olayı 1 ölüm ile -15 yaş grubunda görülmektedir.

 

Tablo12: Yaş grubuna göre intiharlar

tab12

Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu

 

2012 yılında Batı Akdeniz Bölgesi’nde intihar eden kişilerin 81’inin intihar nedeni bilinmemektedir. İntihar eden kişilerin 26’sı hastalık, 7’si aile geçimsizliği, 11’i geçim zorluğu, 1’i ticari başarısızlık, 6’sı hissi ilişki ve istediği ile evlenememe, 1’i öğrenim başarısızlığı, 8’i diğer sebepler nedeniyle intihar etmiştir.

 

2012 yılında Batı Akdeniz Bölgemizde intihar eden kişilerin 68’i kendini asarak intihar etmiştir. İntihar şekilleri arasında 32 ile ateşli silah kullanmak ikinci sırada, 17 ile yüksekten atlamak üçüncü sırada, 11 ölüm olayı ile kimyevi madde kullanmak, dördüncü sırada gelmektedir.

 

2012 yılında Batı Akdeniz Bölgesi’nde intihar eden kişilerin 59’u ilkokul mezunudur. İlkokul mezunlarını 34 ölüm ile lise ve dengi okul, 23 ölüm ile ilköğretim, 10 ölüm ile bir okul bitirmeyenler takip etmektedir.

 

2012 yılında Batı Akdeniz Bölgesi’nde intihar edenlerin 81’i evli, 44’ü hiç evlenmemiş, 9’u ise boşanmış kişilerdir.



Yorum